نشان عشق

آتش کاروان...

neshane-eshgh — Tue, 28 Apr 2009 16:02:18 GMT

بیژن ترقی متولد ۱۲ اسفند ۱۳۰۹در شهر تهران شاعر و ترانه‌سرای ایرانی . ترقی از بیست سالگی کار ترانه‌سرایی را آغاز کرد.چيزي كه در شكل گيري شخصيت هنري و ادبي بيژن ترقي در جواني نقش ايفا کرد قرار گرفتن در قلمرو تحقيق و تصحيح و چاپ ديوان‌هاي شاعران بود به ويژه شاعران سبك هندي يا به قول روانشاد استاد اميري فيروزكوهي سبك اصفهاني.

ترقی،‌ معینی کرمانشاهی ،‌ نواب صفا،‌ تورج نگهبان و رهی معیری از جمله کسانی بودند که می توان از آنها به عنوان موفق ترین ترانه سرایان موسیقی معاصر ایران از آن ها یاد کرد.همفکری در ترانه سرایی و نجابت اخلاقی و معصومانه از جمله خصوصیات منحصربه فرد بیژن ترقی بوده است .

"ترانه سرا کارش با شاعر از این جهت متفاوت است که او بر احساس متکی است و شاعر به قوه خیال. شاعر به دنبال قوافی و وزن است و متوجه آرایه ها و صنایع ادبی، اما ترانه سرا جز این ها به هماهنگی شعر با موسیقی نیز می‌اندیشد و کارش را بر اساس احساس و عشق به سرانجام می‌رساند.(استاد همایون خرم)"

از این هنرمند بزرگ آثار بسیاری به جا مانده که اغلب به آهنگسازی مرحوم استاد علی تجویدی بوده است و نیز "آتش كاروان" حاصل سال‌ها شاعری و ترانه‌سرايی بيژن ترقی کتابی است که اخیرا منتشر شده است.اين كتاب، مجموعه‌اي از شعرها و ترانه‌های اين ترانه‌سراي پيش‌كسوت به همراه اظهارنظر افراد مختلف درباره آثار او در ۵۰ سال گذشته است.

اما" آتش كاروان" يكي از ترانه هاي ماندگار استاد است كه براي نخستين بار توسط بانو عصمت باقرپور معروف به دلكش خوانده شد. اجزاي اين ترانه كه در فواصل دستگاه شور سير مي كند و از ريتم دو چهارم برخوردار است، چنان زيبا به هم تنيده شده كه در طول چند دهه پس از ساخت آن به مهر شناسايي استاد علی تجویدی تبديل گرديد.

"علی تجویدی " می گوید : من و بیژن ترقی ،شاعر با احساس و توانا ،به اتفاق خانواده به خارج از تهران رفته بودیم، در اطراف ورامین ،در دشتی وسیع برای درست کردن غذا آتشی به پاساختیم.غذا پختیم و پس از ساعتی توقف خواستیم حرکت کنیم و برویم ،دیدیم آتش هنوز گرم است و اثرش باقی مانده . من و بیژن ناخودآگاه چند لحظه ای به آتش خیره شدیم . گویی هر دو تحت تاثیر این صحنه قرار گرفته بودیم . من گفتم : بیژن ما داریم می رویم ولی آتشی که درست کردیم از ما به جا مانده و بیژن ترقی بلافاصله گفت : آتشی ز کاروان جدا مانده ، این نشان ز کاروان به جا مانده . و همانجا هردویمان تحت تاثیر احساسی مشترک به زمزمه پرداختیم . بیژن ،شعری را که در حال تولد بود زمزمه می کرد و من با آهنگی که در درونم شور و هیجانی به وجود آورده بود گرم شده بودم .بیژن وقتی از زبان آتش گفت : من هم ای یاران تنها ماندم آتشی بودم بر جا ماندم، در این وقت تقریبا" هر دوی ما دانستیم که ترانه و آهنگ جدیدی دارد ساخته می شود و ساخته شد ... از رادیو پخش شد و به میان مردم رفت .

دو اجرای زیبا و با تنظیمی متفاوت از بانو دلکش و علیرضا افتخاری را برای این نوبت قرار داده ام که امیدوارم مورد پسندتان قرار گیرد.

دوستان عزیز من این مطالب را سال گذشته جمع آوری کردم و در اواخر سال گذشته (اسفند ماه)در انتظار فرصتی مناسب برای قرار دادن در وبلاگ بودم که به بعد موکول شد و با تاسف فراوان در ایام درگذشت این هنرمند فقید آنها را به نظر شما می رسانم. روحش شاد و یادش گرامی باد.

آتش کاروان-دلکش

آتش کاروان-علیرضا افتخاری

بانوي غزل...

neshane-eshgh — Fri, 13 Mar 2009 07:33:18 GMT

آلبوم تازه به بازار آمده تنها تو مي ماني اثري از امیر رحیمی آذر، علی خشتی نژاد وتنظيم زيباي کاوه سروریان با اجراي قابل توجه عليرضا افتخاري مرا ترغيب كرد تا بعد از چند ماه انگيزه اي براي نوشتن مطلبي جديد پيدا كنم. آنچه در نگاه اول در اين اثر خودنمايي مي كند نام شاعران قطعات آلبوم، يعني قيصر امين پور ، سيمين بهبهاني، عماد خراساني، رهي معيري و سايه است و در مرحله بعد تنظيم زيباي آثار و مهم تر از همه اجراهاي پخته و پر از اوج و فرود عليرضا افتخاري. كه شايد مهمترين دليل آهنگسازان در انتخاب وي، تواناييهاي غير قابل انكار او در اجراي چنين قطعاتي باشد.

سه قطعه از هشت قطعه موجود در اين آلبوم با كلام سيمين بهبهاني و از زيباترين آثار اين مجموعه به شمار مي روند. قطعات "پنهان" ، "نياز" و "طوفان" در فضايي آرام آغاز و در ميان كار اوج و فرودهاي زيبا و توجه مناسب به شعر لذت بارها شنيدن اين قطعات را براي شما ايجاد مي كند.

اين قطعات بهانه اي شد تا چند خطي از سيمين بهبهاني، اين بانوي غزل را گردآوري كنم.

سيمين بهبهاني ازجمله شاعراني است كه درحيطه غزلسرايي تحولي در شيوه كلاسيك ايجادكرده و اوزاني را به كارگرفته كه در ادبيات شعري ما بي سابقه بوده است. سيمين خليلي كه بعدها به سيمين بهبهاني شهرت يافت در ۲۸ تيرماه ۱۳۰۶ درهمت آباد تهران زاده شد. عباس خليلي نويسنده، مترجم و روزنامه نگار (مدير روزنامه اقدام) پدرش بود. مادر او فخر عظما ارغون اهل فرهنگ و هنر و تخلصش فخري بود.

سيمين بهبهانی در سالهای پس از انقلاب صريح ترين و رساترين صدای شعر اجتماعی ايران بوده است. او تا سالهای پيش از انقلاب عمدتا به دليل نوآوری هايش در زبان و وزن غزل به "بانوی غزل" شناخته می شد و شعر عاشقانه اش برتر از انواع ديگر شعرش می نشست.

زبان تازه او را به دليل نزديک شدن شگفت آورش به زبان روزمره مردم و يافتن پاره های موزون در جملات عادی زبان، بايد دموکراتيک ترين زبان شعر نوکلاسيک فارسی توصيف کرد. شعر او نشان می دهد که رسيدن به اين زبان مديون درگيری عميق ذهن سيمين با رنج ها و شادی ها و مسائل مردم است.

او كه در سالهاي دور بخشي از زندگي خود را با ترانه سرايي بر روي قطعات آهنگسازان مي گذراند سالهاست كه ديگر تمايلي به گفتن تصنيف بر روي ساخته هاي آهنگسازان را ندارد و دليل آنرا اين مي داند كه ترانه ها الآن مقيد به كادر ازپيش تعيين شده است و اين باعث مي شود دست شاعر براي خلاقيت بسته شود ونتواند احساساتش را به شكل ناب بيان كند. اما با اين وجود كلام موزون و سرشار از احساس او باعث شده تا هر از گاهي آهنگسازان به سراغ اشعار چاپ شده او روند و حس و حال خود را با فضاي كلام او دلنشين تر كنند. از جمله آثار مطرح و ماندگار سالهاي اخير تصنيف "هواي گريه" با صداي همايون شجريان به آهنگسازي جواد ضرابيان بود كه بر روي شعري از سيمين بهبهاني ساخته شد و تحسين شاعر را نيز به دنبال داشت.

امشب اگر یاری کنی، ای دیده توفان می کنم

آتش به دل می افکنم، دریا به دامان می کنم

می جویمت، می جویمت، با آن که پیدا نیستی

می خواهمت، می خواهمت، هر چند پنهان می کنم

زندان صبرآموز را، در می گشایم ناگهان؛

پرهیز طاقت سوز را، یکسر به زندان می کنم

یا عقل تقوا پیشه را، از عشق می دوزم کفن

یا شاهد اندیشه را، از عقل عریان می کنم

بازآ که فرمان می برم، عشق تو با جان می خرم

آن را که می خواهی ز من، آن می کنم، آن می کنم

شعر كامل تصنيف طوفان با كلام سيمين بهبهاني

دوستت می دارم و بیهوده پنهان می کنم

خلق می دانند و من انکار ایشان می کنم

عشق بی هنگام من تا از گریبان سر کشید،

از غم رسوا شدن، سر در گریبان می کنم

دست عشقت بند زرین زد به پایم ، این زمان،

کاین سیهکاری به موی نقره افشان می کنم

سینه پر حسرت و سیمای خندانم ببین

زیر چتر نسترن، آتش، فروزان می کنم

دیده بر هم می نهم تا بسته ماند سر عشق

این حباب ساده را سر پوش توفان می کنم

این من و این دامن و این مستی آغوش تو

تا چه مستوری من آلوده دامان می کنم

دست و پا گم کرده و آشفته می مانم به جای

نعمت وصل تو را، اینگونه کفران می کنم

ای شگرف ای شگرف ، ای پرشور ، ای دریای عشق!

در وجودت خویش را چون قطره ویران می کنم

تا چراغانی کنم راه تو را، هر شامگاه

اشک شوقی، نو به نو، آویز مژگان می کنم

زان نگاه کهربائی، چاره فرمان بردن است

هر چه می خواهی بگو! آن می کنم، آن می کنم

شعر كامل تصنيف پنهان با كلام سيمين بهبهاني

بی تو، ای روشنگر شب های من!
بوسه می زد ناله بر لب های من
در دلم از وحشت بیگانگی
خنده می زد لاله ی دیوانگی
دیده ام چون نرگس غم می شکفت
وندرو برقی ز شبنم می شکفت
در بلور اشک من یاد تو بود
در سکوت سینه فریاد تو بود
مخمل سرخ شفق رنگ تو داشت
پرده های ساز، آهنگ تو داشت
موج خیز سبزه دامان تو بود
خفتنم آنجا به فرمان تو بود
هر کجا بر تخته سنگی آبشار
می شکست و پیکرش می شد غبار؛
در غبارش باغ رؤیا می شکفت
وز گلش رنگ تمنا می شکفت
از تو دوری کردنم بیهوده بود
بی تویی جان مرا فرسوده بود
بی تو بودم لیک کنون باتوأم
خود نمی دانم که این من یا توأم
چون نسیمی بگذر از پیراهنم
تا درآمیزی چو گرمی با تنم
بی تو غمگینم، دمی بی من مباش
جان شیرینم! جدا از تن مباش
بی تو آرامم به جز آزار نیست
بی تو بالینم به غیر از خار نیست
تا دلم بازیچه ی ایام شد
باده ی عشق ترا چون جام شد
گر توانی جامه ام ساز و بپوش
گر توانی باده ام ساز و بنوش
نه، که ما را رخصت دیدار نیست
ور بود، دانی که جز پندار نیست
تو نسیم سرزمین دیگری
بر کویر جان من کی بگذری؟
من شب ِ پایان پذیر هستیم
لحظه یی دیگر نپاید مستیم
تو فروغ آفتاب روشنی
من چو می میرم تو سر بر می زنی
من خزان ِ در بهار افتاده ام
آفت ِ در کشتزار افتاده ام
لاله ها از جور من بر باد رفت
هر چه رفت از من همه بیداد رفت
آفتاب گرم عمرم سرد شد
خوشه های آرزویم زرد شد
چهره ام دارد صفای نوبهار
در دلم اندوه پاییز استوار
گرد اندوهم، مشو خواهان مرا
از سر دامان خود بفشان مرا
شعله ی رنجم ز من دامن بکش
بند دردم پای خود از من بکش.

شعر كامل تصنيف نياز با كلام سيمين بهبهاني

دوستان عزيزم اميدوارم با تهيه اين اثر ، از شنيدن قطعات و اشعار فوق العاده آن لذت ببريد.

مستان سلامت مي كنند

neshane-eshgh — Mon, 13 Oct 2008 17:21:18 GMT

مكان :تالار بزرگ كشور

زمان: 8 بهد از ظهر ۲۱ مهرماه ۱۳۸۷

بر خلاف انتظارم با وجود جمعيت زياد، حركتها آرام و بدون دلهره بود. جمعيت آرام آرام با نشان دادن بليتهايي كه حاصل رزرو و خريد اينترنتي بود وارد تالار و محوطه مي شدند. برنامه با تاخيري 30 دقيقه اي با ورود استاد شجريان و گروه جوان شهناز با سرپرستي مجيد درخشاني آغاز شد و بدون مقدمه با اداي احترام به جمعيت و پاسخ به تشويقهاي آنان برنامه را با پيش درآمدي در دستگاه شور آغاز كردند و سپس ساز و آواز و تصنيف "پيام نسيم" و در ادامه ساز آواز و چهارمضرابي زيبا و آوازي خراساني و در نهايت با تصنيف "مرغ خوشخوان" بخش اول برنامه را پايان دادند. بعد از استراحتي نسبتا طولاني برنامه با تكنوازي رامين صفايي با ساز سنتور ساخته استاد آغاز شد و مورد تشويق بسيار حاضران قرار گرفت. همنوازي گروه و اجراي قطعه زنگ شتر حال و هواي خاصي به سالن بخشيد. ادامه برنامه با ساز و آواز همايون آغاز و با تصنيف "چشم ياري" ادامه يافت و سپس ادامه ساز و آواز و تصنيف "باد صبا" (تصنيف قديمي با شعر ملك اشعراي بهار) و در ادامه به دليل خروج استاد شجريان از سالن اجرا ، گروه بدون اجراي آواز شوشتري چهار مضرابي بسيار زيبا را اجرا كردند كه خاتمه آن با ورود مجدد استاد به سالن همراه شد و در نهايت تصنيف "رندان مست" كه به نظر من زيباترين تصنيف برنامه بود و در پايان هم به رسم ديگر برنامه ها با درخواست مردم تصنيف "مرغ سحر" به زيبايي و با همخواني گروه اجرا شد.

هماهنگي و نظم گروه ستودني بود و تنوع سازها رنگ آميزي زيبايي به تك تك تصنيفها و چهارمضرابها داده بود. آنچه كه برايم تحسين برانگيز بود اين بود كه برخلاف بسياري از گروهها كه از نوازندگان جوان تنها در همنوازي ها و حجم دادن به نوازندگي گروه استفاده مي شود وتك نوازي ها بر عهده نوازندگان مجرب تر و نام آشنا است اما در اين اجرا جواب آوازها به خوبي بين نوازندگان تقسيم شده بود و انصافا با مهارت از پس كار برآمدند و تك نوازي هاي دلنشيني ارائه كردند.

آنچه در مورد استاد شجريان گفتني است اينكه با وجود نشستن غبار خستگي ساليان تجربه بر حنجره استاد اما هنوز با صلابت و محكم مي خواند و هنوز از جوانان مقلد خود يك سر و گردن بالاتر است و پاسخ احترام مردم را با تمام توان و تواضع باوركردني اش مي دهد.

دوستان عزيزم تصنيف بسیار زیبای رندان مست را كه با كيفيتي متوسط ضبط كرده ام برايتان در لينك زير قرار داده ام كه اميدوارم لذت ببريد.

رندان سلامت مي‌كنند جان را غلامت مي‌كنند

مستي ز جامت مي‌كنند مستان سلامت مي‌كنند

غوغاي روحاني نگر سيلاب طوفاني نگر

خورشيد رباني نگر مستان سلامت مي‌كنند

اي آرزوي آرزو آن پرده را بردار زو

من كس نمي‌دانم جز او مستان سلامت مي‌كنند

آن دام آدم را بگو وان جان عالم را بگو

وان يار و همدم را بگو مستان سلامت مي‌كنند

اي ابر خوش باران بيا وي مستي ياران بيا

وي شاه طراران بيا مستان سلامت مي‌كنند

رندان مست-گروه شهناز

سر عشق...

neshane-eshgh — Sat, 24 May 2008 16:21:18 GMT

با سلام

در دومين سالروز تاسيس وبلاگ نشان عشق ، سه اجراي زيبا از شعري بيادماندني از كلام شيخ سخن سعدي را برايتان در نظر گرفته ام.

اجراهايي با آواز عليرضا افتخاري در شوشتري ، ماهور و راست پنجگاه .

اجراي راست پنجگاه اين شعر كه براي اولين بار است در وبلاگ قرار ميدهم قطعه اي از اجراي گروه مولانا در كنسرت جاده ابريشم است كه در سال 1368 توسط كشورهاي ايران ، چين و آذربايجان شوروي در فستيوال جاده ابريشم در بيست و پنج شهر ژاپن برگزار شد. سرپرستي اين گروه بر عهده گروه محمدجليل عندليبي بوده و هنرمندان نام آشنايي چون "راميز قلي اف" و "هابيل علي اف" نيز در اين فستيوال شركت داشته اند.

دو اجراي ديگر يكي در ماهور با تكنوازي استاد شهناز و ديگري در شوشتري از آلبوم نسيما است كه هر كدام زيباي خود را دارد و اميدوارم مورد پسند شما دوستداران موسيقي قرار گيرد.

هزار جهد بكردم كه سر عشق بپوشم نبود بر سر آتش ميسرم كه نجوشم

به هوش بودم ازاول كه دل بكس نسپارم شمايل تو بديدم نه صبرماندو نه هوشم

حكايتي ز دهانت به گوش جان من آمد دگر نصيحت مردم حكايتست به گوشم

مگر تو روي بپوشي و فتنه بازنشاني كه من قرار ندارم كه ديده از تو بپوشم

من رميده دل آن به كه در سماع نيايم كه گر به پاي درآيم به دربرند به دوشم

بيا به صلح من امروز در كنار من امشب كه ديده خواب نكردست از انتظارتو دوشم

مرا به هيچ بدادي و من هنوز بر آنم كه از وجود تو مويي به عالمي نفروشم

به زخم خورده حكايت كنم زدست جراحت كه تندرست ملامت كند چو من بخروشم

مرا مگوي كه سعدي طريق عشق رها كن سخن چه فايده گفتن چو پند مي‌ننيوشم

به راه باديه رفتن به از نشستن باطل و گر مراد نيابم به قدر وسع بكوشم

سر عشق-آواز ماهور

سر عشق-آواز شوشتري

سر عشق-آواز راست پنجگاه

جلال محمدیان

neshane-eshgh — Mon, 21 Apr 2008 13:59:18 GMT

مردان خدا پرده ي پندار دريدند

يعني همه جا غير خدا هيچ نديدند

هر دست كه دادند از آن دست گرفتند

هر نكته كه گفتند همان نكته شنيدند

يك طايفه را بهر مكافات سرشتند

يك سلسله را بهر ملاقات گزيدند

يك فرقه به عشرت درِ كاشانه گشادند

يك زمره به حسرت سرِ انگشت گزيدند

جمعي به در پير خرابات خرابند

قومي به بَرِ شيخ مناجات مريدند

يك جمع نكوشيده رسيدند به مقصد

يك قوم دويدند و به مقصد نرسيدند

فرياد كه در رهگذر آدم خاكي

بس دانه فشاندند و بسي دام تنيدند

همت طلب از باطن پيران سحر خيز

زيرا كه يكي را ز دو عالم طلبيدند

زنهار مزن دست به دامان گروهي

كز حق ببريدند و به باطل گرويدند

چون خلق در آيند به بازارِ حقيقت

ترسم نفروشند متاعي كه خريدند

كوتاه نظر غافل از آن سرو بلند است

كين جامه به اندازه ي هر كس نبريدند

مرغان نظر باز سبك سير« فروغي»

از دامگه خاك بر افلاك پريدند

شعر: فروغي بسطامي

سيد جلال محمديان به سال 1327 در کرمانشاه ديده به جهان باز كرد . در سال 1351 فعاليت رسمي و هنري خود را در فرهنگ و هنر استان باختران ( كرمانشاه ) شروع كرد و در سال 1355 به تهران آمد و براي اين كه بهتر بتواند گوشه ها و رديف هاي موسيقي اصيل ايران را فرا گيرد به عنوان شاگرد نزد محمد رضا شجريان مي رود . مدت سه سال ضمن كسب علم موسيقي از محضر محمد رضا شجريان ، همزمان در خدمت آقاي اصغر بهاري با ساز رديف هاي آوازي فرا مي گيرد ، سپس به مدت سه سال ديگر در كلاس شجريان كه در راديو تدريس مي كرد حضور پيدا مي كند و چون هيچوقت دست از فراگيري و يادگرفتن نمي كشيد به طور خصوصي به منزل مرحوم استاد محمود كريمي جهت تكميل نمودن دانش موسيقي خود مي رود و بسيار از اين كلاس استفاده مي برد .

در سال 1358 همكاري خود را با مركز حفظ و اشاعه موسيقي سنتي ايران ، آغاز و آهنگهای زیبایی خواند به نام(( هواي وطن )) با اركستر شمس ، (( قصر شيرين )) با اركستر اين مركز (( مردان خدا )) با اركستر تنبور شمس ، (( مظهر انوار )) با اركستر راديو ايران.

دوستان عزیز تصنیف زیبا و خاطره انگیز "مردان خدا" با اجرای زیبای جلال محمدیان را برایتان آماده کرده ام که امیدوارم مورد پسند شما قرار بگیرد.

مردان خدا-جلال محمدیان

موسیقی محلی شیراز

neshane-eshgh — Mon, 31 Mar 2008 06:19:18 GMT

دلُم امشو به تنهايي خود خو كرده

آي جونم واي دلبر

ياد چشمون سياهش منو جادو كرده

آي جونم واي دلبر

دلم پيش پر مي زنه

به هر دري در مي زنه

به هر خونه سر مي زنه

دلُم دلُم دلُم

خدا مهربونه

يار عاشقونه

دل مو جوونه

خدا خدا خدا

خودش خوب مي دونه

كه بر جون عاشق

جدايي گرونه

خدا خدا خدا

هنو از دست غمش ديده ما گريونه

آي جونم واي دلبر

بعد عمري هنو اَم مرغ دلم نالونه

آي جونم واي دلبر

مي رم مي گردم سر به سر

دشت و دمن كوه و كمر

مي رم ازو گيرم خبر

مي رم مي رم مي رم

خدا مهربونه

يار عاشقونه

دل مو جوونه

خدا خدا خدا

خودش خوب مي دونه

كه بر جون عاشق

جدايي گرونه

خدا خدا خدا...

تقريباً همه فرهنگهاي پيشرفته ، علاوه بر موسيقي سنتي ، موسيقي ديگري نيز دارند كه در نقاط مختلف قلمرو هر يك از فرهنگها رواج دارد . اين گونه موسيقيها در ايران ، معمولاً « موسيقي محلي » خوانده مي‌شود . موسيقي محلي تنها جنبه هنري مطلق ندارد ، بلكه معمولاً به اهداف خارج از موسيقي در زندگي روزمره جامعه مربوط مي‌شود . در استانهاي مختلف ايران گونه‌هاي متعددي از اين نوع موسيقي وجود دارد .

موسيقي محلي شيراز یکی از گونه هاي موسيقي محلی است و با توجه به روحيه‌ آرامش طلب مردم فارس، موسيقي محلي آن نيز به نوعي در دل موسيقي سنتي ايران با خصوصيات خاص خودش قرار گرفته است و روحيه‌ي موجود در آن در اين يكي هم متبلور است.

با توجه به بهاری شدن ایام و اینکه موسیقی محلی شیراز حال و هوای بهار را تداعی می کند شایسته دانستم تا در این خصوص مطلبی و نغمه ای را برایتان پیشکش کنم.

به همین بهانه و بعلت درخواست چند تن از دوستانم تصنیف آشنا و زیبای "دلبر" با دو اجرای زیبا و دلنشین توسط کوروس سرهنگ زاده و علیرضا افتخاری را برای این نوبت در نظر گرفته ام که امیدوارم بپسندید.

دلبر-کوروس سرهنگ زاده

دلبر-علیرضا افتخاری

یونس دردشتی...

neshane-eshgh — Thu, 28 Feb 2008 13:54:18 GMT

زلف پر چين تو مشاطه شبي شانه نكرد

كه دو صد خون به دل محرم و بيگانه نكرد

خرمني نيست كه غمهاي تو بر باد نداد

خانه‌اي نيست كه سوداي تو ويرانه نكرد

آخرش چرخ به زندان مكافات كشيد

هر كه را سلسلهء موي تو ديوانه نكرد

(فروغي بسطامي)

يونس دردشتي ، به سال ۱۲۸۸ خورشيدي در خانواده اي پا به جهان گذاشت كه صداي خوش و خوب و رسا در آن خانواده موروثي و موهبتي خدادادي بود . پدر او هر روز با صداي بلند شروع به خواندن آواز ميكرد و او نيز به تقليد از پدر آواز مي خواند و از سن 5 سالگي خوانندگي را نزد پدر شروع و مشغول يادگيري رديف ها و مقام هاي آواز ايراني گرديد .

شوق و علاقه اين كودك به موسيقي و آواز به حدي بود كه روزانه به جاي بازي هاي كودكانه و شيطنت ، به هيچ چيز جز موسيقي فكر نمي كرد و خيلي مؤدب جلوي پدر مي نشست و به فراگيري موسيقي مي پرداخت .

يونس دردشتي در سن سيزده سالگي پدر را از دست داد و ديگر نتوانست از محضر او بهره ور شود لذا ، روزها به صفحات گرامافون گوش مي داد و به اندوخته هاي خود مي افزود تا كه به محضر مرحوم استاد موسي ني داود راه يافت و نزد آن استاد بي نظير مشغول تحصيل و فراگيري علم موسيقي گرديد .او دلباخته روش تاج اصفهاني و ظلي واديب خوانساري در خوانندگي بود . نخستين دستگاهي كه نزد استاد آموخت " دشتي " بود كه در اولين كنسرت خود به همراهي يحيي خان زرين پنجه در گراند هتل بر پا كرد از موفقيت بزرگ و فراواني برخوردار گشت و همين موفقيت سبب شهرت و معروفيت بيش از حد براي او شد و به راديو راه يافت تا جائي كه نام " بلبل راديو " را به او اطلاق كردند . وي در طول همكاري خود با راديو ، با هنرمنداني مثل : مرتضي محجوبي ، حسين ياحقي ، ابراهيم منصوري ، جليل شهناز همكاري داشت و تمام دستگاههاي ايراني را اجرا كرده است.

یونس دردشتی بعد از انقلاب با توجه به محدودیت های که برای کلیمیان بوجود آمده بود به امریکا مهاجرت کرد و در۱۰اسفند ماه سال ۱۳۷۴ در آنجا در گذشت.

روحش شاد و یادش گرامی باد.

نکته: دوستان عزیز متاسفانه اطلاعات و عکس محدودی از این هنرمند وجود داشت که علی رغم تلاشهایم برای بدست آوردن جزییات بیشتر از زندگی هنری و تصاویر این هنرمند ناموفق ماندم امیدوارم این گزیده مورد استفاده شما قرار گرفته باشد.

دوستان گرامی آواز زیبایی در بیات ترک با هنرمندی خواننده گرامی مرحوم یونس دردشتی را برای این نوبت تهیه کرده ام که امیدوارم مورد پسند شما قرار بگیرد.

آواز بیات ترک-یونس دردشتی

معيني كرمانشاهي و شاهکارهایش

neshane-eshgh — Mon, 04 Feb 2008 08:39:18 GMT

رحيم معيني كرمانشاهي (متولد:۱۵/۱۱/۱۳۰۴) در کرمانشاه، ترانه سرا و شاعر و داراي سابقه كار ادبي از سال هاي ۱۳۲۰ مي باشد. در سالهاي نوجواني به هنر نقاشی روی آورد و در این فن به چیره دستی قابل توجهی رسيد. وي مؤسس و مدير روزنامه «سلحشوران غرب» درسال هاي ۱۳۳۲-۱۳۲۸ بود و در قالب جريان‌هاي ملي گرايانه وارد عرصه‌هاي ادبي و مطبوعاتي با رنگ و بوي سياسي شد. مقالات تحليلي او، دستگيري، بازداشت و محاكمه را در پي داشت كه عاقبت موجب تبعيد به قلعه فلك الافلاك در خرم آباد گرديد.

ترانه سرايي را از اوايل دهه ۱۳۳۰ ضمن كار در راديو تهران آغاز كرد و بر روي آهنگ شصت و دو آهنگساز ،چهارصد ترانه سرود كه بيش از نيمي از آنها را مي‌توان به عنوان ترانه‌هاي ماندگار و جاودان موسيقي ايران به شمار آورد. ايشان واردكننده مضمون هاي تازه و تأكيد برتصويرسازي درترانه سرايي مي‌باشد كه از آثار او مي‌توان به:

عشق خود حاشا مكن، كودكي، نگرانم، رفتم كه رفتم، آشفته حالي، بازگشته (آهنگ ها ازعلي تجويدي)، شب زنده داري، خواب نوشين و طاووس(آهنگ‌ها ازپرويزياحقي)، ازتو گذشتم (آهنگ ازحبيب الله بديعي)، ميناي شكسته، طاقتم ده،اشك وآه (آهنگ‌ها از همايون خرم) و اي لاله صحرايي، آيين وفا، تو بخوان، از شهر شما مي روم (جواد لشگري) وديوان اشعار «اي شمع‌ها بسوزيد» و«خورشيد شب»، كتاب هاي «فطرت» و «دوره تاريخ ايران»(منظوم) اشاره كرد.

معيني كرمانشاهي سالها پيش در مصاحبه‌اي گفته بود: ترانه هايي كه ساختم هيچكدام بر اساس شرط و و وظيفه اي نبوده زيرا من در تمام عمرم مطلقا بابت ترانه و ترانه سرايي پولي از محل يا شخصي دريافت نكردم، و همه كارهايم جنبه روحي و جوشش شاعري داشته، من هرگز شعر نساختم بلكه شعر مرا ساخته، زيرا ترانه يكي از شاخه هاي بسيار پربار و پر زحمت شعر فارسي است و علاوه بر آنكه شاعر بايد در كارش ورزيده باشد تا بتواند ترانه سراي خوبي باشد بايد علاوه بر تمام شرايط شاعري اسير حالات متفاوت آهنگ نيز باشد و بايستي روي آهنگهاي ساخته شده ايراني زبان گويايي پياده كند كه بتواند بيان كننده معاني آهنگ باشد. البته اين نوع ترانه سرايي با فرم ترانه هايي كه اخيرا به صورت دوبيتي‌هاي متداول قبلا مي سازند و بعد آهنگ روي آن مي گذارند فرقي بنيادي و اساسي دارد كه كار هر شاعري نيست و بسياري از شعراي ارجمند در اين زمينه تجربه كرده اند و خودشان اقرار به مشكل بودن كار و ناموفق شدن خود داشته اند، بهر صورت هر زمان كه من حالت آماده اي براي ساختن ترانه اي داشتم، هرگز در صدد پركردن سيلابهاي آهنگ نبودم و بدنبال سوژه‌ها مي ‌گشتم تا بتوانم براي شنوندگان باذوق و جامعه هنري اثري روسپيد كننده تقديم كنم.(با تشكر از سايت ايران اولد)

او بيش از ۱۷ سال است كه همتي جانانه را صرف سرودن ديواني پرحجم و تاريخي به نام شاهكار كرده است.اين كتاب رويكرد شاعرانه از تاريخ ايران است كه به سبك و اسلوب شاهنامه فردوسي سروده شده است .تا كنون ۷ جلد اين كتاب از سوي انتشارات سنايي به بازار كتاب عرضه شده است كه قريب به ۱۴۰ هزار بيت تا كنون سروده‌ شده است.

به گفته استاد معيني كرمانشاهي اين كتاب تاريخ ايران را بعد از زماني كه حكيم ابوالقاسم فردوسي در شاهنامه به پايان رساند روايت مي‌كند.

در سالروز تولد اين هنرمند برجسته، تصنيف زیبای "رفتم كه رفتم" در همايون(شوشتري) كه در سال ۱۳۳۵ ساخته شده است را با دو اجراي زیبا از خانم مرضيه و عليرضا افتخاري(با همكاري وهنرمندی مرحوم ميرزاده و سامان احتشامی) که بسیار زیبا بازخوانی و بازسازی شده است را برايتان آماده كرده ام.

دوستان عزیز یکی از دلایل انتخاب این اثر این است که بعد از فوت مرحوم استاد تجویدی از قول همسر ایشان مطلبی را خواندم به این شرح:

"آخرین بار حدود چهار سال پیش بود که تجویدی در اتاق خود ساز میزد و با صدای خود ترانه "رفتم که رفتم" را می خواند و اشک می ریخت . اندکی پس از آن بود که دیگر تجویدی در بستر بیماری افتاد و..."

روحش شاد ویادش گرامی.

از برت دامن كشان رفتم اي نامهربان
از من آزرده دل كي دگر بيني نشان
رفتم كه رفتم

از من ديوانه بگذر بگذر اي جانانه بگذر
هر چه بودي هر چه بودم ناگهان رفتم كه رفتم

شمع بزم ديگران شو جام دست اين و آن شو
هر چه بودي هر چه بودم ناگهان رفتم كه رفتم

بعد از اين كن فراموشم كه رفتم
ديگر از دست تو مي نمي نوشتم كه رفتم

بادل زود آشنا گشتم از دامت رها
بي وفا بي وفا بي وفا
رفتم كه رفتم

من نگويم كه به درد دل من گوش كنيد
بهتر آن است كه اين قصه فراموش كنيد

عاشقان را بگذاريد بنالند همه
مصلحت نيست كه اين زمزمه خاموش كنيد

رفتم كه رفتم - با صداي خانم مرضيه

رفتم كه رفتم - با صداي عليرضا افتخاري

فردین کریم خاوری و آثارش...

neshane-eshgh — Mon, 21 Jan 2008 06:54:18 GMT

فردين كريم خاوري در سال 1352 در سنندج به دنيا آمد. از سال 1361 به نواختن سه تار روي آورد و از استاداني چون محمدرضا لطفي و داريوش طلايي و... بهره برد. وي برادر كوچك مهرداد كريم خاوري نوازنده و مدرس دف مي باشد كه سالها با گروه شيدا همكاري داشته و ده سالي است كه سرپرست گروه دف نوازان مشتاق كه همگي از شاگردانش هستند، مي باشد. فردين فارغ التحصيل رشته موسيقي است. وي كه بيشتر از بيست سال است سه تار مي زند، استاد جهاد دانشگاهي است و مجموعه هايي هم روانه بازار كرده من جمله "دردي كشان" ، "باز باران" و "خروش بحر" (توليد مركز موسيقي حوزه هنري).

آلبوم دردي كشان(موسيقي بدون كلام) حاصل همكاري فردين كريم‌خاوري نوازنده سه‌تار و درش آنند طبلانواز هندي و هنرنمايي مهرداد كريم خاوري است كه در واقع يك كار تجربي است كه بر پايه رديف موسيقي ايراني و ملودي‌هاي آن بنا شده است و توانایی چشمگیر فردین کریم خاوری در نواختن سه تار ، فضاهاي متنوعي را ايجاد كرده است. باز باران اثري است دلنشين با تصانيفي در مايه هاي شوشتري و اصفهان با صداي بامداد فلاحتي خواننده جوان كه چند سالي است نام وي را در كنار گروه استاد ذوالفنون مي شنويم. و آلبوم خروش بحر در حال و هوايي مذهبي با اشعار سعدي و محتشم كاشاني در فضاي چهارگاه و دشتي وافشاري با تنظيمي مناسب و یکدست و آوازهايي محزون از عليرضا افتخاري.

آنچه شايسته مي دانم در اينجا ذكر كنم تلاش حوزه هنري است كه در اين سالها براي انتشار موسيقي هاي فاخر در حد مطلوبي كمر همت را بسته و كنسرتهايي هم برگزار كرده كه البته اخيرا بر سر مجوز كنسرتها با وزارت ارشاد مشكلاتي پيدا كرد كه فعلا اين حركت تا حدي متوقف شده. و در اين ايام هم چندين اثر با حال و هواي عاشورايي منتشر كرده كه مجموعه اي از توليدات سالهاي گذشته تا كنون اين مركز بوده كه آثار زير از آن جمله اند...

خروش بحر(عليرضا افتخاري)، وداع(حسام الدين سراج)، ماه ني(اميرحسيم مدرس)، ذبح نور(عبدالرضا موسوي)، مرثیه آفتاب(آرش شهرياري)، ذوالجناح(خوانندگان نواحي ايران)، عطش و آتش(صادق آهنگران)، شعار شيعه(رضا رفيعي)، سر به ني(حسين عليشاپور)، قصه كربلا(قاسم مطهري)

قطعه "خروش بحر" در چهارگاه با شعري از محتشم كاشاني و آهنگسازي فردين كريم خاوري و صداي عليرضا افتخاري كه با حال و هواي اين ايام هم نزديك است براي اين نوبت در نظر گرفته ام كه اميدوارم مورد توجه شما قرار گيرد.

خروش بحر - عليرضا افتخاري

صدیق تعريف

neshane-eshgh — Tue, 15 Jan 2008 08:36:18 GMT

صديق تعريف متولد ۲۵ ديماه ۱۳۳۴ در سنندج. خواننده و فارغ التحصيل در رشته هنرهاي نمايشي است. وي آواز را در محضر اساتيد برجسته اي چون شادروان محمود كريمي، رضوي سروستاني و ناصح پور آموخت و از سال ۶۲ اولين فعاليت رسمي خود را با اجراي كنسرت و ارائه كاست موسيقي به نام «مكتب اصفهان» به ياد استاد حسين طاهرزاده ، با همكاري گروه شيدا و عارف به سرپرستي محمدرضا لطفي آغاز نمود. در سال ۶۴ با اجراي چند قطعه زيبا بر روي موسيقي سريال بوعلي سينا به آهنگسازي فرهاد فخرالديني خوش درخشيد. كنسرت "شورانگيز" و آلبوم "گلگشت" در ادامه فعاليت و همكاري وي با گروه شيدا و عارف به ثمر رسيد.

علاوه بر اينها به مدت ۴سال در محضر استاد زنده ياد شادروان علي اصغر بهاري قطعات و تصانيف استادان قديمي و همزمان آشنائی با مکاتب و شيوه های آوازی قديم ايران را در محضر جناب مجيد کيانی فراگرفت.

اجرای آواز و تصنيف عبدالقادر مراغه ای موسيقيدان بزرگ قرن نهم ايران در مقدمه سريال تلويزيونی امام علی (ع)، حاصل تحقيق و تدوين استاد فرهاد فخرالدينی از آثار به يادماندني موسيقي است كه توسط اين هنرمند برجسته انجام گرفته است.

از ديگر آثار ايشان مي توان به آلبومهاي : "شيدايي"، "فراق"، "شور دشت"، "آبگينه"، "ماه بانو"، "كردانه"و "ماه عروس" اشاره كرد. وي از سال ۱۳۶۴ تا كنون به امر تعليم و تدريس آواز ايراني پرداخته است.(بر گرفته از وبسايت شخصي صديق تعريف با اندكي تلخيص و تغيير)

بسياري از تصانيفي كه از صديق تعريف منتشر شده بيشتر بازسازى، باز خوانى يا در بهترين شرايط خلق مجدد آثار قديمي و موسيقي محلي بوده است . خود ايشان در توضيح اين مطلب بيان كرده است كه :

"... واقعيت اين است كه يكى از بحران هاى ما در موسيقى ايرانى، بحران و كمبود آهنگ خوب است و بحران و كمبود ترانه و ترانه سراى خوب. هميشه ناچار بوده اند كه شعر قدما را بردارند و روى آن آهنگ بگذارند. از طرف ديگر مگر چندكار خوب در سال ساخته مى شود كه به چندنفر برسد؟ آيا كار خوب در سال به ۱۰ تا مى رسد كه من هم دو تايش را بخوانم؟ واقعاً اگر هست به من هم اطلاع بدهيد. نيست. اين جزو يكى از بحران هاى ۱۰ ، ۲۰ ، ۳۰ سال اخير موسيقى ماست. يكى از علت هايى كه كار بازسازى را بيشتر انجام مى دهم واقعاً به اين خاطر است كه كار خوب بسياركم ساخته مى شود. بشماريددر سال چند كار خوب ساخته مى شود..."

در سالروز تولد اين هنرمند گرامي آثار کوتاه اما شنيدني زير را براي علاقمندان آماده كرده ام.

۱- قطعه اي از موسيقي سريال بوعلي سينا با صداي صديق تعريف كه در اوايل شروع كار وبلاگ قرار داده بودم و با استقبال بسياري از دوستان مواجه شد و به اين بهانه مجددا آنرا آپلود كردم.

بنگر ز جهان چه طرف بربستم هيچ

و ز حاصل عمر چيست در دستم هيچ

شمع طرب ام ولي چو بنشستم هيچ

من جام جمم، ولی چو بشکستم؟ هيچ

(خيام)

موسيقي سريال بوعلي سيتا-صديق تعريف

۲- قطعه اي از تصنيف بازسازي شده نياز از آلبوم "آبگينه" (كه از ساخت آن بيش از هشتاد سال ميگذرد) با صداي صديق تعريف .

المنة لله كه در ميكده باز است زان رو كه مرا بر در او روي نياز است

بار غم مجنون و خم طره ي ليلي رخساره ي محمود وكف پاي اياز است

تصنيف نياز - صديق تعريف